Kommunurnar í Suðuroy samstarva um undirvísing til tilflytarar

Í gjár varð samstarvsavtala undirskriva á býráðsskrivstovuni á Tvøroyri, har allar sjey kommunurnar í Suðuroynni eru samdar um, at tær í felag fara at bjóða undirvísing í føroyskum máli og mentan til tilflytarar, heldur enn at hvør kommuna sær skipar fyri hesum

Á myndini: Lív Næs, samskipari av FSA í Suðuroynni, Anita Vibergsdóttir varaborgarstjóri Tvøroyri, Ása Holm borgarstjóri í Porkeri, Delmar Tausen borgarstjóri Hov, Niels Olaf Eyvindsson býráðslimur Hvalba og Bjarni Johansen borgarstjóri Vágur. Hesi vanta á myndini Eyðbjørn Thomsen borgarstjóri Sumba og Jóannes Lisberg borgarstjóri í Fámjin (Mynd: tvk.fo)
Sigurjón Einarsson
29. september 2022 kl. 09:10

Kommunurnar í Suðuroy er vorðnar samdar um, at tær í felag fara at skipa fyri undirvísing í føroyskum máli (føroyskt sum annað mál, stytt FSA, red.) umframt undirvísing í føroyskari mentan til tilflytarar.

Tað skrivar Tvøroyrar kommuna á heimasíðu sínari.

Samstarvsavtalan er komin í lag í samráð  við Uttanríkis- og Mentamálaráðið, og er galdandi frá 1. oktober 2022 til 1. oktober 2026 – ella til nýggj lóggávu verður givin á økinum.  Avtalan kann tó sigast upp við átta mánaða ávaring.

Kommunurnar skrivaðu undir samstarvsavtaluna á býráðsskrivstovuni á Tvøroyri í gjár.

Í samstarvsavtaluni er avtala, at halda fram við at bjóða góð tilboð í máli og mentan til tilflytarar, sum Tvøroyrar kvøldskúli hevur gjørt í nøkur ár í góðum samstarvið við undirvísarar úr Hvalbiar kvøldskúla og Vágs kvøldskúla. Avtala er, at allar kommunur lata hølir til undirvísing, og at tilboðið fevnir um undirvísing upp til 40 næmingar.

Undirvísingin er longu byrja í viku 38 og varðir henda í umleið 30 vikur. Undirvísingin endar við próvtøku og er førleikagevandi til víðari lestur.

FSA
Føroyskt sum annaðmál fyri vaksin (stytt FSA) er undirvísing í føroyskum máli og kunning um føroyska mentan og samfelag fyri vaksnar tilflytarar, sum ikki hava føroyskt sum móðurmál. Undirvísingin eigur í størst møguligan mun at fara fram við atliti til mentan og fortreytir hjá tilflytaranum, og harundir eisini at taka veruleikan hjá tilflytarum í føroyska samfelagnum uppí.

Tað verður Tvøroyrar kvøldskúli við Lív Næs sum leiðara, ið framhaldandi verður at samskipa FSA í Suðuroynni og avtalan í dag inniber, at allar kommunur binda seg at rinda til FSA samstarvið fyri tíggju krónur fyri hvønn borgara í kommununi, ið skal fíggja umsitingina og samskipanina av FSA í Suðuroynni.

Uttanríkis- og mentamálaráðið varðar av FSA og ber 100 prosent av kostnaðinum fyri sjálva undirvísingina, og hevur UMMR játtað 550 tímar til undirvísing í 2022 og 550 tímar til undirvísing í 2023 galdandi fyri FSA í Suðuroynni.

Í námsætlanini fyri FSA stendur m.a. at:
“At duga eitt mál fevnir um hesar førleikar: at skilja onnur, at tosa skilligt og nøkulunda neyvt og flótandi, og at lesa og skriva. Hesir førleikar verða mentir við at arbeiða miðvíst við serliga munnligum, men eisini skrivligum venjingum í ymiskum samskiftisstøðum.

Næmingurin skal frá fyrsta degi venjast við at fáa góða úttalu, at lurta og at skilja, at tosa og skifta orð, og sum frá líður at bera fram egnar hugsanir og metingar.

Yvirskipaða endamálið við FSA undirvísingini er, at tilflytarar, ið flyta til Føroyar koma at kenna seg sum integreraðan part av samfelagnum og kenna seg viðurkendar á arbeiðsmarknaði og í felagslívi annars. Og at tilflytari gerst førur fyri at fullnýta ta útbúgving og teir førleikar, sum tilflytari hevur úr heimlandi sínum.

Skúli, ið skipar fyri FSA-útbúgving skal leggja dent á at møta tilflytara og næmingi, har sum næmingurin er, og starvsfólk á skúla, sum skipar fyri FSA skulu leggja dent á at skilja mentanarligt og málsligt bakstøði hjá tilflytara, sum fer í málskúla. Starvsfólk á skúla sum skipa fyri FSA hava førleikar at arbeiða í fleirmentanarligum høpi, og skipa undirvísingina sambært innlit í hesi viðurskifti, og við atliti til tann mentanarhvøkk, ið tað er at gerast borgari í einum fremmandum landi.

Dentur skal leggjast á, at tilflytari ikki upplivir at vera fyri mannamuni ella mismuni, og at tilflytari fær amboð og førleikar at gerast samborgari í Føroyum á jøvnum føti við føroyingar”.