Seks partar í Fiskiveiðinevndini fyri landnyrðingspartin av Atlantshavinum, NEAFC, eru samdir um at gera verju av havlívinum til ein týðiligari part av fiskivinnufyrisitingini.

Semjan varð gjørd á ársfundinum í London og fevnir millum annað um hjáveiðu, hótt djórasløg og ávirkanina, sum fiskiskapur hevur á føðiketuna í havinum.

Hetta skrivar Daniel Steadman, sum arbeiðir við altjóða fiskivinnumálum hjá The Pew Charitable Trusts.

Føroyar og Grønland eru við í semjuni

Partarnir í semjuni eru ES, Danmark vegna Føroyar og Grønland, Ísland, Noreg, Russland og Bretland.

Tey hava samtykt eina felags yvirlýsing um, at fiskivinnufyrisitingin í størri mun skal byggja á eina vistfrøðiliga heildartilgongd.

Hetta merkir, at umsitingin ikki bara skal leggja dent á fiskastovnarnar, men eisini taka størri atlit at havumhvørvinum og ávirkanini, sum fiskiskapurin hevur á tað.

Frá føgrum orðum til ítøkilig mál

Ein av týdningarmestu niðurstøðunum er, at londini hava bundið seg til at seta ítøkilig og mátilig mál fyri verjuna av havumhvørvinum.

Endamálið er at gera tað greiðari, hvat skal verjast, hvussu verjan skal fremjast, og hvussu úrslitini skulu metast.

Sambært Daniel Steadman er hetta eitt týðandi framstig, tí tað kann gera tað lættari at staðfesta, um fiskivinnufyrisitingin veruliga røkkur sínum málum.

Uppskot frá ES og Íslandi vóru grundarlagið undir arbeiðinum. Semjan kom í lag eftir samráðingar, hóast ósemjur um onnur mál hóttu við at steðga henni.

Makrelur og sild eru framvegis undir trýsti

Hóast nýggja semjan verður lýst sum eitt framstig, merkir hon ikki, at trupulleikarnir í fiskivinnuni eru loystir.

Steadman vísir á, at bæði makrelur og sild framvegis eru í einari truplari støðu.

Samtyktin tryggjar heldur ikki í sjálvum sær, at fiskiskapur ikki skaðar havbotnin, sjófugl ella føðiketuna.

Talan er í fyrsta umfari um eina felags tilsøgn, sum nú skal fylgjast upp við ítøkiligum málum og átøkum.

Semjan fevnir eisini um fleiri ásetingar, sum skulu tryggja, at vísindaliga ráðgevingin frá Altjóða Havrannsóknarráðnum, ICES, tekur hædd fyri nýggju málunum.

The Pew Charitable Trusts hevur í fleiri ár arbeitt fyri, at NEAFC skal taka størri vistfrøðilig atlit í fiskivinnufyrisitingini.

Felagsskapurin hevur eisini stuðlað arbeiðinum við semjuni gjøgnum fundir, verkstovur og fakligar viðgerðir.

Semjan fær eisini atfinningar

Ikki øll halda, at NEAFC er farið nóg langt.

Í einari viðmerking til greinina hjá Steadman finst Mark Dickey-Collas at, at semjan leggur ov stóran dent á vistfrøðilig mál og ikki tekur nóg væl hædd fyri vælferðini hjá menniskjum.

Hann heldur eisini, at ov lítil dentur verður lagdur á, um fiskivinnufyrisitingin yvirhøvur er før fyri at røkka málunum. Tí metir hann framstigið vera avmarkað.

Steadman heldur kortini, at semjan er ein týðandi ábending um, at londini nú eru sinnað at gera verju av havumhvørvinum til ein fastan part av altjóða fiskivinnufyrisitingini.