Tað ljóðar kanska einfalt. Men í veruleikanum er hetta tað mest grundleggjandi í pedagogiskum arbeiði. Vit kunnu hava útbúgving, fakliga vitan, metodur, arbeiðsamboð og góðar ætlanir. Vit kunnu vita nógv um menning, læring, trivna og atferð, men um vit ikki megna at skapa eina trygga og álitisfulla relatión við menniskjuni, vit arbeiða við og eru um, verður tað trupult at brúka okkara fakligu vitan á ein hátt, sum veruliga ger mun. Relatiónin er ikki bara ein partur av pedagogiska arbeiðinum. Relatiónin er grundarlagið undir tí.
Frá uppaling til relatión
Hetta við at tosa um relatiónir í arbeiðinum við menniskjum er ikki nakað nýtt. Ein, sum hevur havt stóra ávirkan, er amerikanski sálarfrøðingurin Carl Rogers. Í 1950’unum setti hann sambandið millum hjálparan og tann, sum skuldi hava hjálp, í miðdepilin. Rogers legði millum annað dent á empati, ektaða nærveru og eina grundleggjandi virðing fyri hinum menniskjanum.
Tað merkir, at vit ikki bara síggja menniskja sum ein trupulleika, eina diagnosu, eina atferð ella eina uppgávu, sum skal loysast. Vit síggja menniskja.
Hetta er eisini ein týðandi tanki hjá Martin Buber og hansara hugtaki um Eg og Tú. Tað veruliga møtið millum tvey menniskju kemur, tá hin ikki verður gjørdur til eitt objekt, sum vit skulu forma, stýra ella broyta, men verður møtt sum eitt menniskja við egnum upplivingum, kenslum og virði.
Seinni hava granskarar og pedagogiskir hugsarar ment hesar tankar víðari. John Bowlby vísti við sínum arbeiði um tilknýti, hvussu týdningarmiklar tryggar relatiónir eru fyri barnsins menning. Berit Bae hevur serliga lagt dent á ta viðurkennandi relatiónina í pedagogiskum arbeiði og á, hvussu tann vaksni/starvsfólki møtir barninum/borgaranum sum eitt subjekt – einum menniskja, sum hevur sín egna veruleika. Sìðani hava fleiri aðrir teoretikarar sett orð á týdningin av relatiónum í pedagogiskum arbeiði. Tað er ein grundleggjandi partur av tí at arbeiða við menniskjum.
Tað byrjar við møtinum
Hvussu møta vit teimum, sum vit arbeiða við?
Meiri....
https://pedagogfelag.fo/news/663/relationin-grundarlagid-undir-ollum-pedagogiskum-arbeidi
Beinta Klakstein
nevndarlimur og skrivari í Føroya Pedagogfelag